ትንታነ ዜና 29-09-2016

0
714

[audioplayer file=”http://sallina.com///audio/Tintane-Zena /TINTANE ZENA  21-4-16 EDITED.mp3″]

ንሃገር ሃገር ዘብላ እቲ ኣብ ውሽጢ ከርሳ ከዚናቶ ዘላ ማዕድናዊ ሃብታ፡ ኣብ ባሕርታታ ዘሎ  ሃብቲ ዓሳታትን ዑንቁታታን ከምኡው ክሊ ኣየራ ጥራይ ከም ዘይኮነ ኩሉ ዝሰማማዓሉ ዘየካትዕ ክውንነት’ዩ።

ነዚ ኩሉ ግኡዝ ጸጋታት ሃገር ናብ ረብሓ ዜጋታት ዝልውጥ ሰብ እንተዘይ ሃልዩዋ ግን ዝሃብተመት እንተሃብተመት ትርጉም ኣልቦ ምዃኑ ብዙሓት ዝረዕሙዎ ኣድማሳዊ ሓቂ’ዩ።

እዚ ክኸውን እንተኾይኑ ሰብኣዊ ሓይላ ፍልጠት ዝዓጠቐን ጥዕንኡ ዝሓለወን ዜጋ ምስ ዝህልዋ ጥራይ’ዩ።

ጥዕና ዜጋታት እሕሉ ኣለኹ ኢሉ ብዓወታ ዝግዕር መላኺ ኢሳይያስ ግን እቲ ዝብሎ ምስቲ ኣብ ባይታ ዘሎ ክውንነት ዘይራኸብ ከም ዝኾነ ተረኽቦ ሎም ቅነ ዓቢ ምስክር’ዩ።

መሰረት ልምዓተን ሙሉእ ጥዕና ዝወነነ ዜግአን ምዃኑ ዝፈለጣ ሃገራት ዓለምና ዜጋታተን ሙሉእ ዘይጉዱል ቀረባት ናውቲ ሕክምና ብምቕራብ ፈለማ ሕማም ከይተራእየ ንቕሓት ሜላ ምክልኻል  ዜጋታተን  ኣብ ምፍጣር፡ ዝኾነ ሕማም ምስ ዝረአ ድማ ካብፈለማኡ ንምውጋዱ ክጓየያ ኣብ ዝረኣያሉ ውልቀ ምልካዊ ጉጅለ ኢሳይያስ ግና ብኣንጻሩ ሕማማት ክላባዕ እናረኣየ ከም ዘይረኣየ ክኸውን’ዩ መሪጹ።

ሓደገኛ ሕማም ሽሮኽ ኣብ ሃገርና ተራእዩ እናሃለወ ንህዝቢ ሓበሬታ ካብ ምሃብን ነቲ ዝተራእየ ሓደጋ ንምግታእ ኣብ ክንዲ ምንቅስቓስን ስቕታ ዝመረጸ መላኺ ኢሳይያስ እቲ ክስተት ብጀጋኑ ኣባላት ዓርቢ ሓርነት ኣቢሉ ምስ ተቓልዐ ምስሉይ ምንቅስቓስ ክገብር ምፍታኑ ተሓቡሩ’ዩ።

ፈተነኡ ካብ ቅንዕና ዘየተበገሰን ተፈሊጠ እባ ካብ ዝብል ስምባደን ዝነቐለን ስለ ዝነበረ ድማ ንለበዳ እቲ ሕማም ኣብ ምግታእ ካብ ምዕዋት ቦኺሩ ይርከብ።

 ውልቀ መላኺ ኢሳይያስ ምስ ኩለን ጎረባብቲ ሃገራት ብዝወለዖ ኲናት ንዓስርተታት ኣሽሓት መንእሰያትና ክህልቕ ድሕር ዘይበለ’ዩ ዝበሉ ድማ ሓያሉ ዜጋታትና’ዮም።

ህግደፍ መንእሰያት ኤርትራ ክመሃሩ፡ ክመራመሩ፡ ጥዑያት ኮይኖም ንባዕሎም ኣኺሎም ንሃገር ክተርፉ ኣይወሓጠሉን። ስለዝኾነ’ዩ ድማ ማእኸል ትምህርትን ምርምርን ንዝነበረት ዩኒቨርስቲ ኣስመራ ዓጽዩ መወዳእታ ኣብ ዘይብሉ ጊላነት ጸሚዱ ዘብልዮም ዘሎ ዝበሉ እቶም ዜጋታትና ረብሓ ኣብ ዘይብሉ ዓውደ ኲናት ንመንእሰያት ክጠብስ ዘይሓፈረ ኢሳይያስ ቀታሊ ሕማም መጺኡ ዘይተኸላኸሎ ኢልካ ምንቃፍ ዕሽነት ከም ዝኾነ የብርሁ።

ሕማም ሽሮኽ ምስ ሓዘ ቅልጡፍ ሕከምና እንተዘይረኺቡ ኣብ ሓጺር እዋን ናይ ምቕታል ዓቕሚ ዘለዎ ሓደገኛ ሕማም’ዩ። ብዘለዎ ብቕልጡፍ ናይ ምልባዕ ፍጥነት ንምውጋዱ ዝለዓለ ቆላሕታ እንተዘይረኺቡ ሓደግኡ ከቢድ ኣብ ርእሲ ምዃኑ፡ ብቐሊሉ ተመሓላላፊ ብምዃኑ ድማ ንሓደገኛነቱ ዝበኣሰ ይገብሮ።

ከም ኣገላልጻ እቶም ዜጋታትና ሓደገኛነት ሕማም ሽሮኽ ንውልቀ መላኺ ኢሳይያሰ ስለ ዝተሰወሮ ዘይኮነ ንዜጋታቱ ዝህቦ ቆላሕታ ዘይምህላው’ዩ።

ህዝቢ ኤርትራ ይጠቕመኒ’ዩ ዝበሎ ሓበሬታ ተቐላጢፉ ኣብ ተግባር ብምውዓል ዝፍለጥ ህዝቢ ክነሱ በቲ ንሃገር ይመርሕ ኣለኹ እናበለ ናብ ዘይትወጾ ደልሃመት ዝሽምማ ዘሎ መላኺ ሓበሬታ ከይረክብ ስለ ዝተዓፈነ ለበዳ እዚ ሓደገኛ ሕማም ህይወት ዜጋታትና ናብ ምቕዛፍ ተሰጋጊሩ’ሎ።

ፕሮጀክት ዓርቢ ሓርነት ኣብ ዝዘርግሖ ዜና ንኣብነት ብሰንኺ ሽለልትነት እቲ መላኺ ጉጅለ ቁጽሪ በቲ ሕማም ተለኺፎም ይሞቱ ናይ ዘለው ዜጋታትና ኣሃዝ ካብ ግዜ ናብ ግዜ እናወሰኸ ይመጽእ ከም ዘሎ ይገልጽ።

ብመሰረት ሓበሬታ እቲ ፕሮጅክት ኣብ ን/ዞባ ማይ ምነ 17፡ ኣብ ዓላ 3 ሓይልታት ምክልኻል፡ ኣብ ንኡስ ዞባ ሞልቂ ድማ 3 ዜጋታት በዚ ሕማም ተለኺፎም ንሞት ዝተቓልዑ ዜጋታትና ኣለው።

እቲ ኩነታት ኣብ ዘይክወለሉ ደረጃ ምስ በጸሐ’ውን እንተኾነ እቲ ምልካዊ ጉጅለ ኣብ ዜጋታቱ ሓልዮት ከም ዘለዎ ኣምሲሉ ክገብሮ ዝጸንሐ ምንቅስቓስ ካብ ልቢ ዝነቐለ ከም ዘይኮነ ዘግህድ ምንቅስቓስ ይገብር’ሎ።

ነቲ ሕማም ኣብ ምቁጽጽር ክነጥፍ ተባሂለን ናብቲ ተራእዩሉ ዝተባህለ ከባቢታት ዝተላእኻ ጉጅለታት ሓካይም ብዝሒ ኣባላተን ኣዝዩ ውሑድ ኣብ ርእሲ ምዃኑ እቶም ሓካይም ኣብ ማእኸላይ ቦታ ክኾኑ ስለ ዝተገብረ፡ ኣብ ርሑቕ ከባቢታት ዝነብር ነቲ ሕማም ዝያዳ ዝተቓልዐ ህዝቢ ኣገልግሎት ሕክምና ከይረክብ ተወሳኺ ዕንቅፋት ኮይኑ’ሎ።

ካብ ውልቀ መላኺ ጉጅለ ህግደፍ ህዝባዊ ሓልዮት ምጽባይ ዕሽነት’ዩ ዝበሉ ዜጋታትና፡ ሕማምና፡ ስቓይናን ሞትናን ኣብ መቓብር መላኺ ኢሳይያስን ንሱ ዘስረጾ መርዛም ኣተሓሳስባን ጥራይ’ዩ ዘብቅዕ ክብሉ ምኽሮም ለጊሶም።

NO COMMENTS

LEAVE A REPLY